ზეგანაკვეთური შრომა და არასრული სამუშაო განაკვეთი - იურისტი ანა გორდეზიანი შრომის კოდექსში შეტანილ ცვლილებებზე 159 2020.10.16
ზეგანაკვეთური შრომა და არასრული სამუშაო განაკვეთი - იურისტი ანა გორდეზიანი შრომის კოდექსში შეტანილ ცვლილებებზე

რამ­დე­ნი­მე დღის წინ შრო­მის კო­დექსში ცვლი­ლე­ბე­ბი შე­ვი­და და ის და­საქ­მე­ბულ­ზე კი­დევ უფრო მორ­გე­ბუ­ლი გახ­და. ზო­გა­დად, შრო­მი­თი უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვა სა­ქარ­თვე­ლო­ში საკ­მა­ოდ აქ­ტუ­ა­ლუ­რი სა­კი­თხია და რიგ შემ­თხვე­ვა­ში, ირ­ღვე­ვა ხოლ­მე კი­დეც. რო­გორც იუ­რის­ტე­ბი აღ­ნიშ­ნა­ვენ, კა­ნონ­მდებ­ლო­ბას მე­ტად დახ­ვე­წა სჭირ­დე­ბა. უკა­ნას­კნე­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბი სწო­რედ ამ მი­მარ­თუ­ლე­ბით გა­დაგ­მუ­ლი კი­დევ ერთი ნა­ბი­ჯი იყო.

 

წაიკითხეთ: ambebi.ge - https://bit.ly/2FJ2MZu

 

კონ­კრე­ტუ­ლად რა ცვლი­ლე­ბე­ბი შე­ვი­და შრო­მით კო­დექსში და რამ­დე­ნად გა­უმ­ჯო­ბეს­და და­საქ­მე­ბუ­ლის უფ­ლე­ბე­ბი, სა­ად­ვო­კა­ტო ბი­უ­რო OK&CG-ის იუ­რის­ტი ანა გორ­დე­ზი­ა­ნი გვე­სა­უბ­რე­ბა. მისი გან­მარ­ტე­ბით 2020 წლის 29 სექ­ტემ­ბერს სა­ქარ­თვე­ლოს შრო­მის კო­დექსში შე­ტა­ნი­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბი შემ­დეგ მნიშ­ვნე­ლო­ვან სა­კი­თხებს შე­ე­ხო:

ორ­სუ­ლი­სა და მე­ძუ­ძუ­რი დე­დის და­საქ­მე­ბა

იმ შემ­თხვე­ვა­ში თუ ორ­სულს, ახალ­ნამ­შო­ბი­ა­რებს ან მე­ძუ­ძურ ქალს სა­მე­დი­ცი­ნო დას­კვნის თა­ნახ­მად, შრო­მი­თი ხელ­შეკ­რუ­ლე­ბით გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბუ­ლი სა­მუ­შა­ოს შეს­რუ­ლე­ბა არ შე­უძ­ლია, მას უფ­ლე­ბა აქვს დამ­საქ­მე­ბელს თა­ვი­სი ჯან­მრთე­ლო­ბის მდგო­მა­რე­ო­ბის შე­სა­ბა­მი­სი სა­მუ­შა­ოს შეს­რუ­ლე­ბა მოს­თხო­ვოს.

თუმ­ცა ამ შემ­თხვე­ვა­ში თუ დამ­საქ­მე­ბელს არ აქვს და­საქ­მე­ბუ­ლის შრო­მის პი­რო­ბე­ბის შემ­სუ­ბუ­ქე­ბის ან მსუ­ბუქ სა­მუ­შა­ო­ზე გა­დაყ­ვა­ნის შე­საძ­ლებ­ლო­ბა, და­საქ­მე­ბუ­ლი და­კის­რე­ბუ­ლი საქ­მის­გან თა­ვი­სუფ­ლდე­ბა ისე, რომ მას აღ­ნიშ­ნუ­ლი პე­რი­ო­დი დრო­ე­ბით შრო­მი­სუნ­ნა­რო­ბა­ში არ ჩა­ეთ­ვლე­ბა.

ამ პე­რი­ოდ­ში ანა­ზღა­უ­რე­ბის სა­კი­თხი კი ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რად დამ­საქ­მებ­ლი­სა და და­საქ­მე­ბუ­ლის შე­თან­ხმებთ გა­ნი­სა­ზღვრე­ბა.

შრო­მის კო­დექსში დე­ტა­ლუ­რად გა­ი­წე­რა წე­სე­ბი, თუ რო­გორ უნდა მოხ­დეს ორ­სუ­ლო­ბი­სა და მშო­ბი­ა­რო­ბის, ბავ­შვის მოვ­ლის, ახალ­შო­ბი­ლის შვი­ლად აყ­ვა­ნის გამო შვე­ბუ­ლე­ბის აღე­ბა და შემ­დეგ და­საქ­მე­ბუ­ლის სამ­სა­ხურ­ში დაბ­რუ­ნე­ბა. ნე­ბის­მი­ერ ზე­მოთ ჩა­მოთ­ვლილ შემ­თხვე­ვა­ში შვე­ბუ­ლე­ბის დას­რუ­ლე­ბის შემ­დეგ და­საქ­მე­ბუ­ლი უნდა დაბ­რუნ­დეს იმა­ვე სა­მუ­შა­ო­ზე იმა­ვე შრო­მის პი­რო­ბე­ბით, აგ­რეთ­ვე ისარ­გებ­ლოს ნე­ბის­მი­ე­რი გა­უმ­ჯო­ბე­სე­ბუ­ლი შრო­მის პი­რო­ბე­ბით იმის ფარ­გლებ­ში, რისი მი­ღე­ბის უფ­ლე­ბაც მას ექ­ნე­ბო­და, შე­სა­ბა­მი­სი შვე­ბუ­ლე­ბით რომ არ ესარ­გებ­ლა.

ზე­გა­ნაკ­ვე­თუ­რი შრო­მა

შრო­მის კო­დექსში შე­ტა­ნი­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბის თა­ნახ­მად, არას­რულ­წლო­ვა­ნის მიერ ზე­გა­ნაკ­ვე­თუ­რი სა­მუ­შა­ოს შეს­რუ­ლე­ბის დრო­ის ხან­გრძლი­ვო­ბა სა­მუ­შაო დღის გან­მავ­ლო­ბა­ში ჯა­მუ­რად არ უნდა აღე­მა­ტე­ბო­დეს 2 სა­ათს, ხოლო სა­მუ­შაო კვი­რის გან­მავ­ლო­ბა­ში ჯა­მუ­რად − 4 სა­ათს.

ზე­გა­ნაკ­ვე­თუ­რი შრო­მის დროს ანა­ზღა­უ­რე­ბა მეტი უნდა იყოს ვიდ­რე სტან­დარ­ტუ­ლი ანა­ზღა­უ­რე­ბაა. თუმ­ცა, იუ­რის­ტი ანა გორ­დე­ზი­ა­ნი აღ­ნიშ­ნავს, რომ მი­ღე­ბუ­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბის მი­უ­ხე­და­ვად, სამ­წუ­ხა­როდ ამ ანა­ზღა­უ­რე­ბის ოდე­ნო­ბის გან­სა­ზღვრა კვლავ ორი­ვე მხა­რის შე­თან­ხმე­ბა­ზე იქნა და­მო­კი­დე­ბუ­ლი.

მხა­რე­ე­ბი შე­იძ­ლე­ბა შე­თან­ხმდნენ და­საქ­მე­ბუ­ლის­თვის ზე­გა­ნაკ­ვე­თუ­რი სა­მუ­შა­ოს ანა­ზღა­უ­რე­ბის სა­ნაც­ვლოდ დას­ვე­ნე­ბის დრო­ის მი­ცე­მა­ზე. და­მა­ტე­ბი­თი დას­ვე­ნე­ბის დღე­ე­ბი დამ­საქ­მე­ბელ­მა უნდა მი­ი­ღოს სა­მუ­შა­ოს შეს­რუ­ლე­ბი­დან 4 კვი­რის გან­მავ­ლო­ბა­ში. თუმ­ცა შე­საძ­ლე­ბე­ლია რომ მხა­რე­ე­ბი სხვაგ­ვა­რა­დაც შე­თან­ხმდნენ.

დამ­საქ­მე­ბე­ლი ვალ­დე­ბუ­ლია 1 კვი­რით ადრე წე­რი­ლო­ბით შე­ა­ტყო­ბი­ნოს და­საქ­მე­ბულს შე­სას­რუ­ლე­ბე­ლი ზე­გა­ნაკ­ვე­თუ­რი სა­მუ­შა­ოს შე­სა­ხებ, გარ­და იმ შემ­თხვე­ვი­სა, რო­დე­საც, დამ­საქ­მებ­ლის ობი­ექ­ტუ­რი სა­ჭი­რო­ე­ბი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე, მისი გაფრ­თხი­ლე­ბა შე­უძ­ლე­ბე­ლია.

სტა­ჟი­ო­რის საქ­მი­ა­ნო­ბა

სტა­ჟი­ო­რი არის ფი­ზი­კუ­რი პირი, რო­მე­ლიც ას­რუ­ლებს გარ­კვე­ულ სა­მუ­შა­ოს ანა­ზღა­უ­რე­ბის სა­ნაც­ვლოდ ან მის გა­რე­შე, კვა­ლი­ფი­კა­ცი­ის ასა­მაღ­ლებ­ლად, პრო­ფე­სი­უ­ლი ცოდ­ნის, უნა­რის ან პრაქ­ტი­კუ­ლი გა­მოც­დი­ლე­ბის მი­სა­ღე­ბად.

გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბუ­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბით, დამ­საქ­მე­ბელს ეკ­რძა­ლე­ბა სტა­ჟი­ო­რის შრო­მის გა­მო­ყე­ნე­ბა იმ მიზ­ნით, რომ თავი აა­რი­დოს შრო­მი­თი ხელ­შეკ­რუ­ლე­ბის და­დე­ბას. სტა­ჟი­ო­რი არ ანაც­ვლებს და­საქ­მე­ბულს. დამ­საქ­მე­ბელს არ აქვს უფ­ლე­ბა, აიყ­ვა­ნოს სტა­ჟი­ო­რი იმ და­საქ­მე­ბუ­ლის ნაც­ვლად, რო­მელ­თა­ნაც შრო­მი­თი ურ­თი­ერ­თო­ბა შე­ჩერ­და ან/და შე­წყდა.

ანა­ზღა­უ­რე­ბის­გა­რე­შე სტა­ჟი­რე­ბის ვადა არ უნდა აღე­მა­ტე­ბო­დეს 6 თვეს, ხოლო ანა­ზღა­უ­რე­ბა­დი სტა­ჟი­რე­ბის ვადა − 1 წელს. პირს უფ­ლე­ბა აქვს, ერ­თსა და იმა­ვე დამ­საქ­მე­ბელ­თან ანა­ზღა­უ­რე­ბის გა­რე­შე სტა­ჟი­რე­ბა გა­ი­ა­როს მხო­ლოდ ერთხელ.

სტა­ჟი­ო­რი­სა და დამ­საქ­მებ­ლის ურ­თი­ერ­თო­ბას აწეს­რი­გებს წე­რი­ლო­ბი­თი ხელ­შეკ­რუ­ლე­ბა. ამ ხელ­შეკ­რუ­ლე­ბა­ში დე­ტა­ლუ­რად უნდა იყოს აღ­წე­რი­ლი სტა­ჟი­ო­რის მიერ შე­სას­რუ­ლე­ბე­ლი სა­მუ­შაო.

თუმ­ცა უნდა აღი­ნიშ­ნოს, რომ მი­ღე­ბუ­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბი არ ვრცელ­დე­ბა სა­ჯა­რო და­წე­სე­ბუ­ლე­ბებ­ზე, მათ შო­რის, სა­ჯა­რო სა­მარ­თლის იუ­რი­დი­ულ პი­რებ­ზე.

არას­რუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თი

არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე და­საქ­მე­ბუ­ლი პირი არის და­საქ­მე­ბუ­ლი, რომ­ლის სა­მუ­შაო დრო ანა­ლო­გი­ურ პი­რო­ბებ­ში სრულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე და­საქ­მე­ბუ­ლი პი­რის სა­მუ­შაო დრო­ზე ნაკ­ლე­ბია. სა­მუ­შაო დრო­ის გა­მოთ­ლა შე­იძ­ლე­ბა მოხ­დეს რო­გორც ერთი კვი­რის, ისე ერთი წლამ­დე ხან­გრძლი­ვო­ბის შრო­მი­თი ურ­თი­ერ­თო­ბის­თვის.

აკ­რძა­ლუ­ლია შრო­მის პი­რო­ბებ­თან და­კავ­ში­რე­ბით არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე და­საქ­მე­ბუ­ლი პი­რის მი­მართ გან­სხვა­ვე­ბუ­ლი მო­პყრო­ბა ანა­ლო­გი­ურ პი­რო­ბებ­ში სრულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე და­საქ­მე­ბულ პირ­თან შე­და­რე­ბით მხო­ლოდ იმის გამო, რომ ეს პირი და­საქ­მე­ბუ­ლია არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე. გან­სხვა­ვე­ბუ­ლი მო­პყრო­ბა მხო­ლოდ გა­მარ­თლე­ბუ­ლია ობი­ექ­ტუ­რი სა­ფუძ­ვლით.

ახა­ლი რე­გუ­ლა­ცი­ით, გა­ნი­სა­ზღვა დამ­საქ­მებ­ლის შემ­დე­გი ვალ­დე­ბუ­ლე­ბე­ბი:

  • გა­ით­ვა­ლის­წი­ნოს და­საქ­მე­ბუ­ლის მო­თხოვ­ნა სრუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თი­დან დამ­საქ­მე­ბელ­თან არ­სე­ბულ არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე გა­დას­ვლის შე­სა­ხებ;
  • გა­ით­ვა­ლის­წი­ნოს და­საქ­მე­ბუ­ლის მო­თხოვ­ნა შე­საძ­ლებ­ლო­ბის არ­სე­ბო­ბის შემ­თხვე­ვა­ში არას­რუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თი­დან სრულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე გა­დას­ვლის ან სა­მუ­შაო დრო­ის გაზ­რდის შე­სა­ხებ;
  • დრო­უ­ლად გა­ავ­რცე­ლოს არ­სე­ბუ­ლი სრუ­ლი და არას­რუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თე­ბის შე­სა­ხებ ინ­ფორ­მა­ცია სრუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თი­დან არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე ან არას­რუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თი­დან სრულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე გა­დას­ვლის ხელ­შე­წყო­ბის უზ­რუნ­ველ­სა­ყო­ფად;
  • გა­ით­ვა­ლის­წი­ნოს წა­მა­ხა­ლი­სე­ბე­ლი ღო­ნის­ძი­ე­ბე­ბი ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ის ყვე­ლა დო­ნე­ზე (მათ შო­რის, წამ­ყვან/მე­ნე­ჯე­რულ თა­ნამ­დე­ბო­ბებ­ზე) არას­რუ­ლი სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვე­თის ხელ­მი­საწ­ვდო­მო­ბის­თვის, აგ­რეთ­ვე, თუ ეს მი­ზან­შე­წო­ნი­ლია, არას­რულ სა­მუ­შაო გა­ნაკ­ვეთ­ზე და­საქ­მე­ბუ­ლი პი­რის კა­რი­ე­რუ­ლი წინსვლის, პრო­ფე­სი­უ­ლი მომ­ზა­დე­ბი­სა და პრო­ფე­სი­უ­ლი მო­ბი­ლო­ბის ხელ­შე­წყო­ბის­თვის.

 

ცვლა­ში მუ­შა­ო­ბა

მი­ღე­ბუ­ლი ცვლი­ლე­ბე­ბით დე­ტა­ლუ­რად იქნა და­რე­გუ­ლი­რე­ბუ­ლი და გა­წე­რი­ლი ცვლა­ში მუ­შა­ო­ბის­თვის გან­სა­ზღვრუ­ლი სა­მუ­შაო დრო და წი­ნა­პი­რო­ბე­ბი.

ცვლა­ში მუ­შა­ო­ბა არის სა­მუ­შაო დრო­ის ორ­გა­ნი­ზე­ბის მე­თო­დი, რომ­ლის მი­ხედ­ვით, და­საქ­მე­ბუ­ლე­ბი ერ­თსა და იმა­ვე სა­მუ­შა­ო­ზე თა­ნა­მიმ­დევ­რო­ბით ცვლი­ან ერ­თმა­ნეთს გან­სა­ზღვრუ­ლი გრა­ფი­კის, მათ შო­რის, რო­ტა­ცი­უ­ლი გეგ­მის, შე­სა­ბა­მი­სად. თუ დამ­საქ­მებ­ლის საქ­მი­ა­ნო­ბა ით­ვა­ლის­წი­ნებს წარ­მო­ე­ბის/სა­მუ­შაო პრო­ცე­სის უწყვეტ 24-სა­ა­თი­ან რე­ჟიმს, მხა­რე­ებს უფ­ლე­ბა აქვთ, და­დონ შრო­მი­თი ხელ­შეკ­რუ­ლე­ბა ცვლა­ში მუ­შა­ო­ბის შე­სა­ხებ.

მი­ღე­ბუ­ლი რე­გუ­ლა­ცი­ით აკ­რძა­ლულ იქნა მიმ­დევ­რო­ბით ორ ცვლა­ში მუ­შა­ო­ბა.

 

წყარო: Ambebi.ge 

სხვა სიახლეები
28 ოქტ

რა შემთხვევაში შეიძლება დაკარგოთ ნაჩუქარი უძრავი ქონება ან სხვა ნივთი  

27 ოქტ

დასჯადია თუ არა მესენჯერში არასასურველი და ძალადობრივი კომუნიკაცია – იურისტი ადევნებასა და სექსუალურ ძალადობაზე

16 ოქტ

იურიდიული მომსახურება, რომელიც კომპანიისთვის ფინანსურად ყველაზე მომგებიანია

16 ოქტ

რისი მოთხოვნის უფლება აქვს ოჯახში ძალადობის მსხვერპლს კომპენსაციის სახით და რა შემთხვევაში?

16 ოქტ

„მეწილეებიდან ერთ-ერთს 1%-ით მეტი მაინც უნდა ჰქონდეს“ - იურისტ დავით მუმლაძის რჩევები მათ, ვინც საერთო ბიზნესს იწყებს

16 ოქტ

ბავშვების მეურვე დედას ქონების ნახევარზე მეტის მიღება შეუძლია - იურისტი ოთარ კაჭკაჭაშვილი განქორწინებასთან დაკავშირებულ დეტალებზე, რომელიც უნდა იცოდეთ

26 სექ

რა შემთხვევაში აქვს დამსაქმებელს თანამშრომლის გათავისუფლების ან ხელფასის შემცირების უფლება

20 აგვ

მედიასა და ინტერნეტში ბავშვებისთვის საფრთხის შემცველი შინაარსის ინფორმაციის გავრცელება შეიზღუდება

30 ივლ

ირღვევა თუ არა საქართველოში უდანაშაულობის პრეზუმფცია ?

23 ივლ

რას ნიშნავს „წამლის გამსაღებელი ექიმები“ და პრობლემა, რომლის შესახებაც ექიმების ნაწილი ალაპარაკდა